Zakład Linii Kolejowych w Częstochowie do likwidacji? Protest lokalnych działaczy

22 września zarząd PKP Polskich Linii Kolejowych podjął decyzję o likwidacji sześciu jednostek Zakładu Linii Kolejowych. Jednym z nieszczęsnych likwidowanych zakładów jest niestety ten częstochowski, który czeka fuzja z sosnowieckim. Pozostałe likwidowane zakłady to Siedlce (włączenie do Białegostoku), Skarżysko-Kamienna (Kielce), Nowy Sącz (Rzeszów), Wałbrzych (Wrocław) i Ostrów Wlkp. (Poznań). Zmiany mają wejść w życie 1 stycznia 2026. Jest jednak również pierwszy mały sukces w walce o zmianę tej decyzji.

Ogromny cios i nieracjonalna decyzja

Od razu nasuwa się tutaj jeden problem i jedno zasadnicze pytanie. Wszystkie pozostałe pięć likwidowanych zakładów jest mniejszych od swoich sąsiadów i w każdym przypadku jest to integracja ze stolicą województwa. Tam może mieć to uzasadnienie. Natomiast zakład częstochowski jest od sosnowieckiego większy. Zakład w Częstochowie obejmuje sieć linii kolejowych o długości 1 284 km, a w Sosnowcu – 1 269 km. Połączenie tych dwóch jednostek sprawi, że zakład sosnowiecki stanie się tym samym największą tego typu jednostką na terenie całego kraju, zatrudniającą około 2,5 tys. pracowników. Sam okręg częstochowski na tę chwilę liczy ich 1120 i choć minister infrastruktury Dariusz Klimczak zapewniał, że w związku z redukcją nie pójdą w parze zwolnienia, to jednak pojawiają się słuszne obawy o zmianę miejsca pracy setek pracowników zakładu i niepewną przyszłość kolei w mieście o bogatych tradycjach w tej dziedzinie.

Protesty związkowców i polityków

We wtorek w związku z tym tematem odbyła się w konferencja prasowa pod siedzibą PKP w Częstochowie zorganizowana przez radnego Lewicy Tomasza Blukacza. Zgromadziła ona liczne grono protestujących związkowców oraz polityków, którzy ponad podziałami stanęli w obronie częstochowskiej jednostki. Poniżej znajduje się wpis wspomnianego radnego na platformie Facebook.

Protestujący zwracali uwagę również na fakt, że częstochowski ZLK miał świetne notowania w sali kraju i cały czas znajduje się w czołówce najlepiej pracujących zakładów. Tymczasem w Sosnowcu sytuacja ma się zgoła odwrotnie, co dodaje jeszcze większego absurdu tej decyzji. W sprawę włączyła się Grupa Elanex.

Aktywne protesty i działanie dają nadzieję na zmianę decyzji

Mimo, że decyzja zarządu PKP jest broniona przez ministra infrastruktury Dariusza Klimczaka, który był obecny w Częstochowie i rozmawiał z protestującymi, to jednak determinacja środowisk częstochowskich oraz racjonalne przedstawione przez nich argumenty dają nadzieję na zmianę tej kontrowersyjnej decyzji. Jest to bowiem likwidacja różniąca się zdecydowanie od pozostałych, ponieważ likwidowany zostaje zakład ze świetnymi notowaniami w mieście, które posiada swój własny subregion i jest lokalnym centrum kolejowym posiadającym wiele połączeń nie tylko pasażerskich, ale i towarowych. Na wczorajszej sesji Rady Miasta uchwalono stanowisko rady w obronie zakładu. Tak prezentuje się jego treść:

Rada Miasta Częstochowy wyraża głębokie zaniepokojenie dotyczące włączenia Zakładu Linii Kolejowych w Częstochowie do Zakładu Linii Kolejowych w Sosnowcu w ramach struktur organizacyjnych PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., dalej: (PKP PLK S.A). Wnosimy o natychmiastowe wstrzymanie procesu konsolidacji oraz ponowne przeanalizowanie zasadności i skutków tej zmiany z uwzględnieniem interesu lokalnych społeczności, pracowników oraz efektywności operacyjnej PKP PLK S.A .

Region częstochowski związany jest z kolejnictwem już od momentu powstania linii warszawsko – wiedeńskiej. Miasto Częstochowa od dekad pełni istotną rolę w systemie kolejowym Polski będąc ważnym węzłem: komunikacyjnym, turystycznym, pielgrzymkowym, logistycznym i technicznym. Obecność siedziby Zakładu Linii Kolejowych w mieście ma kluczowe znaczenie dla lokalnej gospodarki, zatrudnienia oraz dostępności usług transportowych dla mieszkańców i przedsiębiorców. Zakład zatrudniając ponad 1100 pracowników przyczynia się do tworzenia i rozwoju lokalnych więzi społecznych i poprawy warunków życia dużej grupy mieszkańców miasta i jego okolic.

Centralizacja struktur w regionie będzie prowadziła do przeniesienia kluczowych funkcji do Sosnowca, osłabiając znaczenie Częstochowy w systemie kolejowym. Decyzje będą podejmowane z dala od lokalnych potrzeb i realiów. To może wpłynąć negatywnie na jakość obsługi pasażerów oraz należyte utrzymanie i zabezpieczenie infrastruktury kolejowej, obsługiwanej obecnie przez Zakład Linii Kolejowych w Częstochowie. W sytuacjach zagrożenia Centrum Zarządzania Kryzysowego i Zakład Linii Kolejowych w Częstochowie umożliwia szybką i bezpośrednią reakcję na zdarzenia kryzysowe w mieście i okolicach. Przeniesienie siedziby do odległego Sosnowca w wyniku połączenia zakładów ograniczy efektywność zarządzania bezpieczeństwem, utrudniając sprawne działania antykryzysowe.

Zmiana struktury organizacyjnej PKP PLK S.A. w regionie częstochowskim jest ekonomicznie bezzasadna, gdyż zostały już poniesione środki finansowe na wyremontowanie siedziby zakładu, a obecnie trwa przebudowa dworca PKP w Częstochowie i są rozpoczęte inwestycje w ramach KPO. Rada Miasta Częstochowy wyraża stanowczy sprzeciw wobec planów łączenia zakładów kolejowych z innymi podmiotami gospodarczymi, które mogą prowadzić do ograniczenia działalności kolejowej w Częstochowie i zagrożenia dla stabilności zatrudnienia w regionie. Likwidacja miejsc pracy w obszarze częstochowskim nie tylko pogłębi problemy społeczne i gospodarcze regionu, ale również może negatywnie wpłynąć na jakość usług transportowych.

Rada Miasta apeluje o z achowanie autonomii i funkcjonalności struktur PKP PLK S.A. w Częstochowie, a także o zaniechanie działań prowadzących do marginalizacji roli miasta w systemie kolejowym poprzez włączenie częstochowskiego zakładu do innego zakładu. Apelujemy o podjęcie wszelkich starań mających na celu zaprzestanie likwidacji Zakładu Linii Kolejowych w Częstochowie, w tym o ochronę miejsc pracy i kapitału zakładu. Apelujemy o przeprowadzenie transparentnego dialogu ze stroną społeczną, samorządem lokalnym oraz przedstawicielami pracowników. Brak dialogu obniża zaufanie do PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.. Rada Miasta Częstochowy deklaruje gotowość do współpracy ze wszystkimi zainteresowanymi stronami w celu wypracowania rozwiązań, które pozwolą na zachowanie stabilności zatrudnienia oraz dalszy rozwój sektora kolejowego w regionie.

W imieniu Klubu Radnych

Otrzymują:

Donald Tusk – Prezes Rady Ministrów,

Dariusz Klimczak – Minister Infrastruktury,

Senatorowie i posłowie ziemi częstochowskiej,

Piotr Wyborski – Prezes Zarządu,

Jakub Majewski – Przewodniczący Rady Nadzorczej,

Marek Wójcik – Wojewoda Śląski,

Krzysztof Matyjaszczyk – Prezydent Miasta Częstochowy

Jeszcze w tym samym dniu radny Tomasz Blukacz poinformował o pierwszym małym sukcesie, czyli ponownym rozpatrzeniu przez zarząd PKP opłacalności i korzyści płynących z takiej decyzji, co daje duże nadzieję na jej zmianę i pokazuje, że sprawa nie jest jeszcze stracona.

Jest to również ważny temat w kwestii walki Częstochowy o powrót województwa częstochowskiego. Prężnie działające jednostki administracyjne oraz przemysłowe w Częstochowie i skupiające wokół okoliczne powiaty niewątpliwie są w rękach miasta mocną kartą przetargową, a idealny przykład takiej placówki jest jednak właśnie likwidowany. Dlatego tak ważne jest jednoczenie się organizacji politycznych, zawodowych oraz społecznych działających w Częstochowie, co teraz również ma miejsce i daje nadzieję na uratowanie ważnego dla miasta zakładu.